rasy owiec
Baner_rasy_owiec

Obecnie w Polsce utrzymywanych jest kilkadziesiąt ras owiec. Najbardziej licznie Hodowane są rasy wełniste – zarówno te o bardziej zaakcentowanych cechach mięsności, jak i prymitywne – np. owce górskie, wrzosówki i świniarki. Coraz bardziej popularne stają się jednak owce szerstne – pozbawione okrywy wełnistej. 

Rasy owiec występujące w kraju możemy podzielić według różnych kryteriów, m.in. w oparciu o pochodzenie, typ użytkowy czy grupę rasową. Według ostatniego kryterium wyróżniamy m.in. merynosy, owce długowełniste, krótkowełniste, cakle czy północne owce krótkoogoniaste. W warunkach polskich wyróżniamy także krajowe grupy rasowe owiec krzyżówkowych – polskie owce nizinne (wyhodowane przy udziale merynosa) i polskie owce długowełniste (wyhodowane bez udziału merynosa). Występują również grupy pośrednie między typem użytkowym, komponentem krzyżowniczym, a grupą rasową – np. owce plenne.

Choć rasy owiec są bardzo różnorodne i liczne, w Polsce tylko część z nich podlega skrupulatnej pracy hodowlanej prowadzonej przez Polski Związek Owczarski. Wiele ras hodowanych jest głównie w chowie hobbystycznym i nie prowadzi się dla nich programów hodowlanych.

Ważną informacją z perspektywy hodowców jest fakt, czy dana rasa jest objęta ochroną i przysługującymi z tytułu jej hodowli dopłatami. Aktualnie programami ochrony objęte są następujące rasy owiec: merynos polski barwny, merynos polski w starym typie, wielkopolska, uhruska, polski corriedale, żelaźnieńska, pomorska, kamieniecka, olkuska, polska pogórza, czarnogłówka, białogłowa mięsna, polska górska, polska górska barwna, cakiel podhalański, wrzosówka oraz świniarka. Więcej informacji o rasach zachowawczych znajdziesz na stronie Instytutu Zootechniki.

Merynos polski w starym typie

Merynos polski w starym typie

Poniżej przedstawiamy charakterystykę kilkudziesięciu najważniejszych ras i linii syntetycznych owiec hodowanych w Polsce. Rasy owiec dzielimy na rodzime i krajowe (autochtoniczne i wyhodowane w kraju, np. wrzosówka, merynos polski, białogłowa owca mięsna, owca kołudzka) oraz importowane (zagraniczne, np. suffolk, texel, owca fryzyjska, owca kameruńska, dorper). Opis każdej rasy owiec zawiera nazwę, typ użytkowy i/lub grupę rasową oraz charakterystykę obejmującą m.in. historię powstania, użytkowość oraz pogłowie.

BCP

Owce mięsne, owce plenne, linie syntetyczne

Owca BCP
Maciorka linii BCP z macierzystego stada – Stacji Badawczej Małych Przeżuwaczy w Bezku (woj. lubelskie)

Syntetyczna linia BCP została wyhodowana na początku XXI wieku w wyniku przekrzyżowania ras krajowych oraz zagranicznych owiec mięsnych i plennych. Owce te fenotypowo zbliżone są do białogłowej owcy mięsnej, cechują się jednak wyższą plennością. Są dobrze umięśnione i mają szybkie tempo wzrostu. Pogłowie linii jest małe, w roku 2024 pod oceną Polskiego Związku Owczarskiego znajdowało się 130 maciorek utrzymywanych wyłącznie w macierzystym regionie Lubelszczyzny. Linia powstała jednocześnie z linią SCP.

Powrót do góry strony

Białogłowa owca mięsna

Polska białogłowa owca mięsna

Owce mięsne

białogłowa owca mięsna
Białogłowa owca mięsna – tryk, superczempion XXX Regionalnej Wystawy Zwierząt Hodowlanych w Szepietowie

Rasa (początkowo – linia syntetyczna) została wytworzona w latach 70. XX wieku w wyniku przekrzyżowania owiec krajowych, owcy fryzyjskiej oraz zagranicznych ras mięsnych. Polskie białogłowe owce mięsne są duże, mają wyraźnie zaznaczone cechy mięsne. Hodowane są głównie na terenie województw łódzkiego, wielkopolskiego, podlaskiego oraz warmińsko-mazurskiego. W roku 2024, pod oceną Polskiego Związku Owczarskiego znajdowało się 1 107 maciorek ,,białogłówek”.

Powrót do góry strony

Cakiel podhalański

Cakle

cakiel podhalański
Cakiel podhalański – maciorka

Cakiel podhalański jest rodzimą rasą odtworzoną na podłożu owiec odpowiadających dawnej owcy tatrzańskiej, wyselekcjonowanych ze stad polskiej owcy górskiej. Rasa wyróżnia się rogatością, białą, strzechową wełną, płodnością oraz wytrzymałością. Tradycyjnie użytkowana jest w kierunku mlecznym, a jej utrzymanie na charakter transhumacyjny. Cakle podhalańskie hodowane są w regionie Podhala. Pod oceną Polskiego Związku Owczarskiego w roku 2024 znajdowało się 8 598 maciorek tej rasy.

Powrót do góry strony

Czarnogłówka

Czarnogłówka polska

Owce mięsne

Czarnogłówka
Czarnogłówka – tryk z gospodarstwa Wojciecha Łukaszewicza w Broniewie (woj. kujawsko-pomorskie)

Polska czarnogłówka wywodzi się od zagranicznych ras mięsnych, w tym czarnogłówki niemieckiej (Schwarzköpfiges Fleischschaf). Oprócz charakterystycznego czarnogłowego umaszczenia, rasa wyróżnia się dobrym polem obrostu dość wysokiej jakości wełną oraz sporą zdrowotnością. Czarnogłówka hodowana jest głównie na terenie województw małopolskiego, podkarpackiego oraz pomorskiego. W roku 2024, pod oceną Polskiego Związku Owczarskiego znajdowało się 4 447 maciorek tej rasy.

Powrót do góry strony

Kamieniecka

Polskie owce długowełniste

Owca kamieniecka
Maciorka kamieniecka z gospodarstwa w Jedwabnie (woj. warmińsko-mazurskie)

Owca kamieniecka powstała w wyniku uszlachetniania owiec pomorskich starego typu rasami leine, kent (Romney Marsh) oraz texel. Wyróżnia się dobrym polem obrostu długą wełną, odpornością oraz zdrowotnością. Owce kamienieckie hodowane są głównie w województwie warmińsko-mazurskim, choć występują także na Podlasiu i Mazowszu. Pod oceną Polskiego Związku Owczarskiego w roku 2024 znajdowało się 6 305 maciorek tej rasy.

Powrót do góry strony

Kołudzka

Owce mleczne, owce plenne, linie syntetyczne

owca kołudzka
Maciorka kołudzka z macierzystego stada w ZD IZ PIB Kołuda Wielka (woj. kujawsko-pomorskie)

Linia została wyprowadzona w wyniku przekrzyżowania kilku ras ogólnoużytkowych, plennych oraz mlecznych. Owce kołudzkie mają doskonałe cechy użytkowości rozpłodowej, a pod względem eksterieru odpowiadają nieco owcom długowełnistym. Cechują się wysoką mlecznością. Pogłowie linii jest bardzo małe. W Zakładzie Doświadczalnym IZ-PIB Kołuda Wielka (woj. kujawsko-pomorskie) hodowane są ostatnie sztuki tej rasy. Księgi hodowlane zamknięto w roku 2019.

Powrót do góry strony

Merynos polski

Merynosy

Owca merynos polski
Merynos polski – maciorka z gospodarstwa Piotra Łukaszewicza w Broniewie (woj. kujawsko-pomorskie)

Merynos polski wywodzi się od ras zagranicznych, przede wszystkim merynosów hodowli francuskiej, niemieckiej, radzieckiej. Wyróżnia się dobrym polem obrostu cienką, mocno skarbikowaną wełną, niekiedy zauważalna jest u niego fałdzistość skóry (głównie szyi). Cechy mięsne dobre, plenność maciorek wynosi nawet 160%. Obecnie merynos polski hodowany jest głównie na terenie województwa kujawsko-pomorskiego. Pod oceną Polskiego Związku Owczarskiego w roku 2024 znajdowało się zaledwie 701 czystorasowych maciorek tej rasy.

Więcej informacji o merynosie polskim znajdziesz tutaj.

Powrót do góry strony

Merynos polski barwny

Merynosy

merynos polski barwny
Merynos polski barwny z macierzystego stada w ZD IZ PIB Kołuda Wielka (woj. kujawsko-pomorskie)

Merynos polski barwny jest odmianą merynosa polskiego ,,nowego typu”. Wyróżnia go ciemne, przeważnie brunatne umaszczenie z jasnymi odmianami na głowie i kończynach. Plenność maciorek dobra, sięga zwykle 150%. Rasa hodowana jest na terenie województwa kujawsko-pomorskiego. Pod oceną Polskiego Związku Owczarskiego w roku 2024 znajdowało się 996 maciorek merynosa barwnego.

Powrót do góry strony

Merynos polski w starym typie

Merynosy

Merynos polski w starym typie
Maciorka ze stada w Nadarzycach koło Wrześni (woj. wielkopolskie) – wyjściowego stada rasy merynos polski w starym typie

Merynosy polskie w starym typie wywodzą się od merynosa polskiego ,,podstawowego typu”. Wyróżnia je pole obrostu ograniczone do linii oczu i połowy wysokości kończyn oraz zredukowana fałdzistość skóry. Rasa hodowana jest głównie na terenie województw kujawsko-pomorskiego i wielkopolskiego, ale występuje także w innych regionach. Pod oceną Polskiego Związku Owczarskiego w roku 2024 znajdowało się 8 128 maciorek merynosa starego typu.

Powrót do góry strony

Olkuska

Polskie owce długowełniste, owce plenne

Owca olkuska
Maciorka olkuska ze Stacji Badawczo-Dydaktycznej UPWr w Swojczycach (woj. dolnośląskie)

Owca olkuska wywodzi się od świniarki, owcy pomorskiej starego typu, owcy holsztyńskiej (Weißköpfiges Fleischschaf), kent (Romney Marsh) oraz owcy fryzyjskiej. Rasa wyróżnia się słabym instynktem stadnym, łagodnym usposobieniem, beczkowatym polem obrostu, szczurzym ogonem oraz bardzo wysoką plennością na poziomie powyżej 180–250%. Owca olkuska hodowana jest w małych stadach, głównie na terenie województwa małopolskiego. Pod oceną Polskiego Związku Owczarskiego w roku 2024 znajdowało się 1 259 maciorek tej rasy.

Więcej informacji o owcy olkuskiej znajdziesz tutaj.

Powrót do góry strony

Polska owca górska

Cakle, cakle uszlachetnione

Polska owca górska
Polska owca górska – maciorka

Polska owca górska wytworzona została na podstawie prymitywnych cakli podhalańskich uszlachetnianych owcą fryzyjską oraz caklem siedmiogrodzkim. Owce tej rasy mają doskonałe pole obrostu wełną, słyną ze swojej odporności oraz wysokiej mleczności. Ich utrzymanie na charakter transhumacyjny. Polskie owce górskie utrzymywane są w regionie Podhala, a pogłowie maciorek będących pod oceną Polskiego Związku Owczarskiego wyniosło w roku 2024 zaledwie 409 sztuk. W kraju utrzymywanych jest jednak ok. 30–40 tys. owiec zarejestrowanych jako polskie owce górskie, zwykle będących mieszańcami w jej typie.

Powrót do góry strony

Polska owca górska barwna

Cakle, cakle uszlachetnione

polska owca górska barwna
Maciorka barwnej polskiej owcy górskiej ze stada w Gołaczowie (woj. małopolskie)

Barwna owca górska charakteryzuje się ciemną, siwiejącą lub rudziejącą strzechową okrywą z jasnymi odmianami na czole oraz końcówce ogona. Pod względem użytkowości odpowiada swojemu protoplaście – polskiej owcy górskiej. Owce tej rasy utrzymywane są w regionie Podhala, a pogłowie maciorek będących pod oceną Polskiego Związku Owczarskiego w roku 2924 wyniosło 2 641 sztuk. Ich utrzymanie na charakter transhumacyjny.

Powrót do góry strony

Polska owca nizinna

Polskie owce nizinne

polska owca nizinna
Polska owca nizinna – maciorka ze stada w Łachowie (woj. świętokrzyskie)

Polska owca nizinna stanowi podstawowy typ rasy z grupy polskich owiec nizinnych. Obecnie, z uwagi na region występowania, odpowiada dawnej owcy nizinnej okręgu białostockiego (owcy podlaskiej). Polska owca nizinna wywodzi się głównie od ras merynos polski oraz kent. Cechuje się dość wysoką plennością (do 160%)  i poprawnymi cechami mięsnymi. Pod oceną Polskiego Związku Owczarskiego w roku 2024 znajdowało się zaledwie 753 maciorek tej rasy.

Powrót do góry strony

Polska owca pogórza

Polskie owce długowełniste

Polska owca pogórza
Polska owca pogórza – maciorka z gospodarstwa ekologicznego EkoKrasnoludki w Gorzeszowie (woj. dolnośląskie)

Na powstanie tej rasy wpływ wywarło kilkanaście ras owiec, na czele z długowełnistym kentem (Romney Marsh). Polska owca pogórza wyróżnia się bardzo dobrym polem obrostu długą wełną, wysoką mlecznością, odpornością oraz zdrowotnością. Rasa hodowana jest na terenach województw dolnośląskiego, opolskiego, śląskiego, małopolskiego oraz podkarpackiego. Pod oceną Polskiego Związku Owczarskiego w roku 2024 znajdowało się 2 034 maciorki pogórza.

Więcej informacji o polskiej owcy pogórza znajdziesz tutaj.

Powrót do góry strony

Polski corriedale

Corriedale, korideil, koridejl, koridel, anglomerynos

Polskie owce nizinne

Corriedale
Corriedale polski – maciorka ze stada w Zagórach (woj. łódzkie)

Polski corriedale (korideil, koridel, anglomerynos) wywodzi się przede wszystkim od ras merynos polski oraz lincoln (Lincoln longwool). Rasa wyróżnia się doskonałym polem obrostu średniogrubą, długą wełną o silnym połysku oraz dobrymi cechami mięsnymi. Korideile hodowane są obecnie na terenie województw łódzkiego oraz podlaskiego. Pod oceną Polskiego Związku Owczarskiego w roku 2024 znajdowało się 2 364 maciorek tej rasy.

Powrót do góry strony

Pomorska

Polskie owce długowełniste

Owca pomorska
Maciorki pomorskie z ZD IZ PIB Kołbacz, gospodarstwo ekologiczne w Glinnej (woj. zachodniopomorskie)

Owca pomorska powstała w wyniku uszlachetniania lokalnych owiec marszowych (żuławskich; pomorskich i fagasów pomorskich) rozmaitymi rasami zagranicznymi. Największy wpływ wywarły na nią holenderskie teksele. W rasie wyróżnia się typ koszaliński (środkowo-pomorski) oraz kaszubski. Owce pomorskie mają beczkowate pole obrostu, odporność, łagodny temperament oraz dobre cechy mięsne. Hodowane są głównie w regionie Kaszub, a także na Pomorzu Zachodnim, Kujawach, Mazurach, Warmii i Podlasiu. Pod oceną Polskiego Związku Owczarskiego w roku 2024 znajdowało się 8 621 maciorek tej rasy.

Powrót do góry strony

Świniarka

świniarka
Świniarka – maciorka ze stada w Nosibądach (woj. zachodniopomorskie)

Świniarka, u boku wrzosówki uznawana jest za najstarszą rasę rodzimą. Owce te wyróżniają się zdrowotnością i odpornością, lecz niską użytkowością (zarówno pod względem cech wełnistych, jak i mięsnych czy rozpłodowych). Budowa świniarek jest lekka i sucha, wełna mieszana, a umaszczenie zwykle białe. U tryków występują ślimakowate rogi. Świniarki są szczególnie związane z regionem województw łódzkiego oraz zachodniopomorskiego. Pod oceną Polskiego Związku Owczarskiego w roku 2024 znajdowało się 2 761 maciorek tej rasy.

Powrót do góry strony

Uhruska

Polskie owce nizinne

Owca uhruska
Maciorka uhruska ze Stacji Badawczej Małych Przeżuwaczy w Bezku (woj. lubelskie)

Owca uhruska wywodzi się z północy województwa lubelskiego. Powstała w wyniku krzyżowania i uszlachetniania krajowych ras i odmian owiec rasami takimi jak merynos polski, leine oraz kent. Owca uhruska wyróżnia się dobrymi cechami mięsnymi i dobrym polem obrostu wełną. Hodowana jest wyłącznie na terenie jej macierzystego regionu Lubelszczyzny. Obecnie rasa jest jedną z najliczniej występujących w kraju. Pod oceną Polskiego Związku Owczarskiego w roku 2024 znajdowało się aż 7 779 maciorek uhruskich.

Powrót do góry strony

Wielkopolska

Polskie owce nizinne

Owca wielkopolska
Owca wielkopolska – stado maciorek z RSP Pianowo (woj. wielkopolskie)

Owca wielkopolska jest jedną z najważniejszych ras krajowych. Powstała w wyniku uszlachetniania lokalnych owiec leszczyńskich rasami merynos polski oraz kent (Romney marsh). Owce tej rasy wyróżnia dobre pole obrostu średniogrubą wełną oraz dobra zdrowotność. Nadają się do chowu zarówno w gospodarstwach wielkostadnych, jak i drobnostadnych. Poza Wielkopolską, owce wielkopolskie hodowane są m.in. na terenie województw świętokrzyskiego, łódzkiego i podlaskiego. Pod oceną Polskiego Związku Owczarskiego w roku 2024 znajdowało się 8 331 maciorek tej rasy.

Powrót do góry strony

WROBER

Owce mięsne, owce plenne, linie syntetyczne

WROBER
WROBER – maciorka z macierzystego stada w Rolniczym Zakładzie Doświadczalnym SGGW w Żelaznej (woj. łódzkie)

Owce tej linii zostały uznane w roku 2020 i powstały z przekrzyżowania wrzosówki oraz rasy ras berrichon du cher. Odznaczają się wysoką plennością oraz dobrymi zdolnościami adaptacyjnymi do różnych warunków chowu. Pogłowie linii nie przekracza kilkudziesięciu sztuk, księgi prowadzone są przez Szkołę Główną Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie. WROBERy powstały jednocześnie z linią roztoczańską, o czarnym umaszczeniu.

Powrót do góry strony

Wrzosówka polska

Wrzosówka

Północne owce krótkoogoniaste

wrzosówka polska
Wrzosówka polska – maciorka z Rolniczego Zakładu Doświadczalnego SGGW w Żelaznej (woj. łódzkie)

Wrzosówka polska jest jedną z najstarszych rodzimych ras owiec. Należy do grupy północnych owiec krótkoogoniastych. Wrzosówki odznaczają się doskonałą użytkowością kożuchową, wysoką plennością oraz zdrowotnością. Umaszczenie ciemne, tryki posiadają okazałe ślimakowate rogi. Ogon krótki. Wrzosówki szczególnie związane są z regionem województwa podlaskiego, ale hodowane są w całej Polsce. Pod oceną Polskiego Związku Owczarskiego w roku 2024 znajdowało się 8 905 maciorek tej rasy.

Powrót do góry strony

Żelaźnieńska

Polskie owce nizinne

Owca żelaźnieńska
Owca żelaźnieńska – maciorka z Żelazowic-Kolonii (woj. łódzkie)

Owca żelaźnieńska powstała w wyniku uszlachetniania lokalnej owcy łowickiej rasami merynos polski, leicester długowełnisty (Leicester longwool) oraz polski corriedale. Wyróżnia się dobrymi cechami mięsnymi oraz plennością na poziomie 130–150%. Owce tej rasy hodowane są głównie w Łódzkiem i Podlaskiem. Pod oceną Polskiego Związku Owczarskiego w roku 2024 znajdowało się 2 548 maciorek żelaźnieńskich.

Powrót do góry strony

Żelaźnieńska mięsna

POBER

Owce mięsne, owce plenne, linie syntetyczne

Owca żelaźnieńska mięsna
Maciorka żelaźnieńska mięsna z macierzystego stada w Rolniczym Zakładzie Doświadczalnym SGGW w Żelaznej (woj. łódzkie)

Owce tej linii zostały uznane w roku 2020 i powstały w wyniku uszlachetniania owcy żelaźnieńskiej rasą berrichon du cher. Pogłowie linii nie przekracza kilkudziesięciu sztuk, księgi prowadzone są przez Szkołę Główną Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie.

Powrót do góry strony

Barbados blackbelly

Barbados czarnobrzuchy

Owce szerstne

Owca barbados
Barbados blackbelly – tryk hodowli niemieckiej

Rasa została wyhodowana na Barbadosie w wyniku krzyżówki różnych ras wełnistych oraz szerstnych. Eksterierem nieco przypomina owcę kameruńską, jest jednak większa, bezrożna, u tryków występuje charakterystyczna grzywa, w dodatku maciorki cechują się wyższą plennością.

Powrót do góry strony

Berrichon du cher

Owce mięsne

Berrichon du cher
Berrichon du cher – maciorka z gospodarstwa Piotra Łukaszewicza w Broniewie(woj. kujawsko-pomorskie)

Jedna z francuskich ras mięsnych wyhodowana w wyniku uszlachetniania lokalnego pogłowia owiec rasami zagranicznymi (m.in. merynosami, leicesterem oraz southdownem). Berrichony to owce dość duże, o doskonale zaznaczonych cechach mięsnych. Cechują się szybkim tempem wzrostu, bardzo dobrym uformowaniem tuszek oraz niskim stopniem ich otłuszczenia. W roku 2024 pogłowie maciorek będących pod oceną Polskiego Związku Owczarskiego wyniosło 152 sztuki.

Powrót do góry strony

Biała Masywu Centralnego

Blanche du Massif Central

Owce mięsne

Owca biała Masywu Centralnego
Maciorki białe Masywu Centralnego z gospodarstwa ekologicznego FPW „Barka” w Chudobczycach (woj. wielkopolskie)

Owce tej rasy wywodzą się z francuskiego, wyżynnego regionu Masywu Centralnego. Charakteryzują się dużą zdrowotnością, odpornością, niewybrednością, wysoką mlecznością oraz plennością. Mają nieowełnione głowy, długie kończyny oraz krótką, rzadką wełnę. Pogłowie maciorek pozostających pod oceną Polskiego Związku Owczarskiego w roku 2024 wyniosło 96 sztuk.

Powrót do góry strony

Charollais

Owce mięsne, owce plenne

charollais
Charollais – maciorka

Francuska rasa mięsna wyhodowana w wyniku uszlachetniania lokalnego pogłowia owiec rasami zagranicznymi takimi jak leicester i southdown. Owce rasy charollais są duże, doskonale zbudowane. Cechują się szybkim tempem wzrostu oraz wysoką plennością. Umaszczenie stalowobiałe, skóra zaróżowiona. Wełna krótka i rzadka. Choć owce tej rasy utrzymuje się w kraju, ani jedno stado nie znajduje się pod oceną Polskiego Związku Owczarskiego.

Powrót do góry strony

Dorper

Owce szerstne, owce mięsne

dorper
Dorper – stado maciorek

Owce rasy dorper wywodzą się z Południowej Afryki. Powstały z przekrzyżowania mięsnej rasy dorset horn z tłustopośladkową, szerstną czarnogłówką perską. Dorper odznacza się dobrą mięsnością, charakterystycznym umaszczeniem oraz zdrowotnością. Zdobywa coraz większe uznanie w kraju.

Powrót do góry strony

Ile de france

Ile-de-France, Île-de-France

Owce mięsne

ile de france
Ile de france – tryk hodowli niemieckiej

Jedna z francuskich ras mięsnych powstała w wyniku uszlachetniania lokalnego pogłowia owiec, głównie merynosami. Ildefransy to owce o dobrze zaznaczonych cechach mięsnych oraz dobrym polu obrostu dość cienką wełną odpowiadającą nieco wełnie merynosów. Maciorki cechują się wysoką mlecznością, jagnięta rosną szybko i są dobrze zbudowane. Pomimo wieloletnich tradycji hodowli Polsce, pogłowie tej rasy systematycznie spada. W roku 2024, pod oceną Polskiego Związku Owczarskiego pozostawało tylko 79 maciorek tej rasy.

Powrót do góry strony

Kameruńska

Owce szerstne

kameruńska
Maciorka kameruńska

Afrykańska, szerstna, karłowata rasa zdobywająca coraz większą popularność w kraju. Owca kameruńska charakteryzuje się małym kalibrem, rudo-płowym umaszczeniem oraz dobrą zdrowotnością. Jest to owca wyjątkowo płochliwa, o bardzo niskiej użytkowości. Cechy mięsne w zasadzie nie występują, plenność jest niska. Rasa hodowana jest głównie w chowie przydomowym, jej pogłowie w Polsce przekracza już kilkanaście tysięcy sztuk.

Powrót do góry strony

Leine

Zagraniczne owce długowełniste

Owce leine
Leine – maciorki hodowli niemieckiej

Owce tej rasy wywodzą się z Dolnej Saksonii i powstały w wyniku krzyżowania lokalnych owiec z rasami zagranicznymi. Leiny stanowiły bardzo ważny element polskiego owczarstwa. Świadczy o tym fakt, że ich pogłowie w rodzimych Niemczech odbudowano na podstawie materiału hodowlanego pochodzącego z Polski (OHZ Cerkwica). Słynne stado z Cerkwicy w roku 2002 zginęło wskutek pożaru. Ostatnie stado leinów wyszło spod oceny Polskiego Związku Owczarskiego w roku 2023, jednak kilkadziesiąt sztuk tej rasy nadal hodowanych jest na terenie województwa zachodniopomorskiego.

Powrót do góry strony

Nolana

Owce szerstne, owce mięsne

nolana
Nolana – maciorki hodowli niemieckiej

Owce tej rasy powstały w Niemczech w wyniku przekrzyżowania różnych ras szerstnych i wełnistych. W Polsce hodowany jest głównie jej typ znany w swojej ojczyźnie jako nolana mięsna (Nolana–Fleischschaf) choć niedawno importowano także nolany krajowe – brunatne owce szerstne (Braunes Haarschaf). Owce te mają jasne umaszczenie, czarny nos, są pozbawione okrywy wełnistej. Owce nolana hodowli polskiej stanowią najczęściej szereg rozmaitych mieszańców niespełniających wzorca rasowego.

Powrót do góry strony

Quessant

Ouessant, bretońska miniaturowa

Północne owce krótkoogoniaste

Owca quessant
Quessant – maciorka hodowli niemieckiej

Owca bretońska miniaturowa (ouessant), znana w Polsce pod nazwą quessant pochodzi z Francji. Wyróżnia się małym kalibrem – jest uznawana za najmniejszą rasę owiec na świecie, o masie ciała ok. 15–20 kg. Szczególnie popularna jest w chowie przydomowym, ogrodach zoologicznych oraz agroturystyce. Umaszczenie zróżnicowane, najczęściej w odcieniach brązu. U tryków występują okazałe rogi charakterystycznie oddalone od partii twarzowej. Rasa zdobywa coraz większe uznanie w kraju.

Powrót do góry strony

Romanowska

Północne owce krótkoogoniaste, owce plenne

Owca romanowska
Maciorka romanowska

Rosyjska owca romanowska odznacza się wybitną użytkowością kożuchową. Słynie jednak z wysokiej plenności dochodzącej do aż 250–300%. Owce romanowskie mają delikatną budowę ciała, czarne, nieowełnione głowy oraz siwoniebieską wełnę. W Polsce rasa utrzymywana jest głównie na terenie Wielkopolski, pogłowie maciorek będących pod oceną Polskiego Związku Owczarskiego w roku 2024 wyniosło 61 sztuk.

Powrót do góry strony

Skudde

Skudda, wrzosówka z Mazur, skudda

Północne owce krótkoogoniaste

Owca skudde
Skudde – jarka hodowli niemieckiej

Skudde, zwana dawniej wrzosówką Mazur czy skuddą, jest jedną z najstarszych europejskich ras owiec. Jej kolebką są dawne Prusy Wschodnie, stąd skuddy hoduje się na obszarze od Krajów Bałtyckich do Niemiec. Mimo to, nie są one popularną rasą w Polsce. Większe uznanie zyskały nawet w Szwajcarii czy Holandii. Owce te odznaczają się niskimi walorami użytkowymi, słyną jednak z dobrej odporności i zdrowotności.

Powrót do góry strony

Suffolk

Owce mięsne

Owca suffolk
Suffolk – tryk z Owczarni Zorychta (Dzięgielów, woj. śląskie)

Suffolk wywodzi się z Wielkiej Brytanii i jest czołową, znaną na całym świecie rasą mięsną. Z cech eksterieru wyróżnia się czarną, garbonosą, nieowełnioną głową, dobrym umięśnieniem i krótkimi kończynami. Mięsność bardzo dobra, plenność dość wysoka. Wełna stalowobiała, krótka, o matowym połysku. Rasa hodowana jest głównie na terenie Pomorza Zachodniego. W roku 2024 pogłowie maciorek pozostających pod oceną Polskiego Związku Owczarskiego wyniosło 124 sztuki.

Powrót do góry strony

Jakuba

Wieloroga

Owca Jakuba
Tryk Jakuba hodowli niemieckiej

Owca Jakuba (ang. Jacob), czyli owca wieloroga, wywodzi się z Anglii. Zyskała tam duże uznanie jako owca ozdobna, wypasana w parkach. Rasę wyróżnia charakterystyczne srokate umaszczenie oraz rogatość. U tryków występują zwykle dwie pary rogów – łukowata i ślimakowata, maciorki posiadają jedną parę rogów kozich. Użytkowość owiec tej rasy jest raczej niska, choć mięso cenione jest ze względu na smak. Owce wielorogie utrzymywane są głównie w chowie hobbystycznym.

Powrót do góry strony

Texel

Zagraniczne owce długowełniste, owce mięsne

Owca texel
Texel – tryk z Owczarni Zorychta (Dzięgielów, woj. śląskie)

Texel należy do najwybitniejszych pod względem mięsności ras owiec hodowanych na świecie. Wyróżnia się szybkim tempem wzrostu, doskonałym umięśnieniem, wysoką wydajnością rzeźną i dużą zdrowotnością. Mają słaby instynkt stadny i łagodne usposobienie. Z cech eksterieru wymienić należy nieowełnioną głowę o czarnym nosie i ,,łezkach”, długi tułów oraz beczkowate pole obrostu długą wełnę o półlustrowym połysku. Choć texele miały bardzo duże znaczenie w polskim owczarstwie, z uwagi na zbyt małe pogłowie obecnie nie prowadzi się dla nich ksiąg hodowlanych.

Powrót do góry strony